Cruz procesional de tipoloxía de brazos cilíndricos lisos e ocos por dentro. Trátase dunha cruz latina en latón dourado. Nos extremos presenta decoración dunha cenefa con moldura sogueada e un friso con crestería de flor de lis "motivos moi usuais" que ademais serven para ocultar o empate das esferas que os rematan. A parte exterior destas bolas decórase con seis vástagos ondulados en disposición radial que só se conservan na esfera superior. A mazá é achatada e decórase cun repuxado de follas lanceoladas de contorno refundido, en dúas filas, formando seis rombos onde resaltan seis cabuxóns que encerran esmaltes con bustos de apóstolos barbados e de perfil sen atributo que os identifique. Só dous se conservan integramente pois son elementos fráxiles que saltan con facilidade.

Conserva no anverso a figura fundida de Cristo Crucificado, no que se aprecia un maior coidado na execución da cabeza fronte ao resto do corpo, con incisións anatómicas e liñas quebradas no pano de pureza en certa tendencia cara a formas máis redondeadas e un naturalismo máis humano, pés de Cristo suxeitos á cruz por só tres cravos, coroa de espiñas. A cabeza inclínase cara o ombreiro dereito amosando un rostro de aparente impasibilidade, cos ollos e a boca pechados. Os brazos, horizontais, alíñanse ao traveseiro e as mans esténdense completamente cos dedos xuntos e o pulgar separado. O perizonium ou pano de pureza parece acortado ao estar recollido sobre a perna dereita. Aprécianse os buratos para colocar, no reverso, a Virxe co Neno así como as placas cuadrilobuladas que representan aos Evanxelistas.

Cruz realizada en prancha de bronce. O seu esquema segue o tipo de cruz latina abreviada, con brazos que parten dun pequeno cuadrón central cadrado. Presenta un movido perfil festoneado, decorado en todo o seu contorno por unha crestería vexetal a modo de cardinas e con expansións ou saíntes flordelisados no centro dos brazos e pequenas vagas ou froitos torneados cara ós extremos e outros de factura similar que se proxectan desde os ángulos do cuadrón. Non conseva na actualidade os que rematan os brazos.

A superficie mostra unha ornamentación sinxela, cun cordón sogueado en relevo no centro dos brazos e motivos de estrelas e pequenos círculos incisos, ademais dunha fina liña perfilando os travesaños.

Tampouco conserva o canón nin a macolla, que neste tipo de pezas soe ser moi simple, normalmente de tipo globular con moldura central sogueada e gallos realizados mediante leves incisións.

No anverso ostenta unha figura fundida do Crucificado (dun material máis cobrizo que o resto da cruz), que responde ás características do último gótico. Trátase dun Cristo sufrinte ou doloroso, cos pes suxeitos cun so cravo, o que obriga á postura forzada das pernas, anatomía magra e detallada e cun curto pano de pureza anoado nun costado.

No reverso da cruz, liso ofrece unha imaxe en relevo, tamén fundida e hoxe soldada con chumbo, da Virxe co Neno en brazos de influxo renacente.

Relevo en chumbo fundido con asa e soporte de madeira. Presenta o relevo do Ecce Homo, frontal, coa cabeza ladeada, caéndolle un mechón sobre o costado, semicuberto polo manto e cos rasgos anatómicos esquematicamente suliñados. Enmarca á imaxe unha fornela arquitrabada, flanqueada por columnas abalaustradas e rematada por friso de rosetas e ático con fondo.

Cruz composta por plancha de bronce, recubrindo unha alma de madeira. Os brazos, cuxa silueta aparece bordeada por pequenas potencias, presentan remate romboidal. A decoración é plana e moi densa, de tipo plateresco, con motivos vexetais en candeleiro e medallóns circulares con cabezas de querubíns nos extremos dos brazos. O Cristo crucificado presenta unha marcada anatomía e está cinguido polo pano de pureza. A macolla, esférica, está compartimentada por un ancho friso central e dividida en seccións e ocupada por relevos con decoración vexetal moi movida a base de róleos e talos "a candelieri".

Machado con orificio para enmangue de forma circular. Talón plano cadrado. Folla fina e ancha cun lateral cóncavo e o outro oblicuo co que a parte media da folla se estreita e logo se ensancha ata dar maior anchura no fío (dando moita superficie de fío), forma trapezoidal estreita.

Forma trapezoidal; sección subrectangular; bisel simétrico e dobre convexo, aristas curvilíneas, converxentes; talón recto; caras curvas, convexas. Índices IL. 3,03, IA. 0,60, IE. 0,36. Pulido agás a zona proximal. Largura relativamente grande.

A peza conservase completa salvo por unha escoriación ou macrofractura na zona activa dunha das caras e a fractura do talón. Estas alteracións só permite falar dunha morfoloxía xeral de tendencia trapezoidal, con sección lateral recta e cara convexa. No que atinxe aos lados da peza estes son rectos, con arestas lixeiramente converxentes e asimétricas. No caso da zona activa e o fío, alén da fractura concoidal, a peza amosa unha forma aparentemente convexa simétrica. Na vista lateral da parte proximal o talón está fracturado e evidencia un mínimo de tres impactos mecánicos nun dos laterais provocando senllos negativos. Esta perda de materia do talón dificulta a descrición da vista cenital do talón, que semella de tendencia subrectangular. Ademais das alteracións mencionadas, o macrodesgaste é o propio da manipulación da peza, que se fai patente en rabuños que permiten observar a cor natural da materia prima baixo a pátina de envellecemento. Esta superficie é opaca e, salvo nos laterais, o puído ten unha extensión irregular que amosa un brillo tenue e sedoso xunto cunha textura fibrosa de cores escuras (azuis, cincentas e marróns).

A morfoloxía xeral da peza é de tendencia trapezoidal, con seccións laterais rectangulares, caras convexas, lados rectos e arestas converxentes con tendencia rectilínea. No caso da zona activa o gume é convexo-asimétrico, cunha das caras mais curvada. Na zona proximal, as vistas frontal e lateral do talón son irregulares, con tendencias recta e truncada, respectivamente. Nesta parte da peza obsérvanse dous lenes rebaixes concoidais, en cada cara, que se orientan en paralelo ao eixo da peza ata acadar a zona medial, podendo ser intencionais como parte da preparación para mangar o machado. Estas marcas serían as alteracións mais salientables que se derivarían do proceso de elaboración da peza, pois no resto da superficie o puído das caras é fino, sendo os lados mais groseiros. Esta superficie tamén amosa alteracións que poderían ter orixe na manipulación posdeposicional, cunha perda do brillo orixinal. O resto de propiedades serían unha textura fibrosa con cores de tonalidades escuras (azuis, cincentas e marróns). Finalmente, só engadir que a diferente morfoloxía das caras podería estar en relación coa función e a ergonomía e/ou cinemática da peza.

A morfoloxía xeral da peza é fusiforme cunha zona activa aplanada, sección lateral elíptica, caras convexas, lados lineais e arestas paralelas asimétricas. No que atangue aos extremos da peza, as microfracturas, posiblemente accidentais, só permiten describir un fío convexo simétrico na parte distal, e un talón apuntado na proximal, con maior agudeza na vista frontal. A conservación da peza, alén das mencionadas alteracións nos extremos, non evidencia un macrodesgaste importante derivado da acción mecánica no seu uso. Non obstante é interesante facer referencia a dous trazos accidentais que mostra na parte perimetral do centro da peza, con perda de material. No ámbito do traballo das superficies presenta un trazo inciso intencional e puído no seu interior (vista ao microscopio), que se prolonga lonxitudinalmente nunha das caras da metade proximal, ademais o binocular permite evidenciar trazos orientados na mesma dirección, este microdesgaste derivaría da fase final do proceso de abrasión. O resultado final amosa unha superficie opaca cun puído moi fino e unha extensión moi regular sobre unha textura fibrosa de cores escuras (azul, cincenta e marrón) que deixa ver un brillo broncíneo. Finalmente, engadir que a diferente morfoloxía das caras podería estar en relación coa función da peza.

A peza non conservou unha pequena parte da súa morfoloxía (o talón), mais isto non impide describir a morfoloxía xeral que é fusiforme cunha zona activa tipo gubia, a sección lateral redondeada e achatada na cara inferior, as caras asimétricas (unha recta e outra convexa), os lados convexos e as arestas paralelas curvas. No que atinxe aos extremos da peza, a parte distal amosa un fío convexo simétrico e afuracado, namentres que no extremo oposto, pese a presentar o talón fracturado, este ten traza de ser apuntada. Nesta gubia, alén da mencionada alteración do talón, apenas se evidencia un macrodesgaste importante derivado da acción mecánica no seu uso, ou da manipulación postdeposicional. No que concirne ao aspecto da peza, obsérvase unha superficie opaca cun puído ten unha extensión moi regular que amosa un brillo sedoso xunto cunha textura fibrosa de cores escuras (azul, cincenta e marrón). A diferente morfoloxía das caras podería estar en relación coa función e a ergonomía da peza.