Tejerizo desmontou a visión da Alta Idade Media como “escura”, amosando a riqueza das aldeas e a iniciativa do campesiñado galego. Destacou o debate entre continuidade e ruptura cos castros así como o colapso do mundo romano co declive de cidades e vilas. O nacemento de novos asentamentos rurais con silos soterrados, casas sinxelas pero duradeiras e unha organización complexa e estable afastase moito da idea de inestabilidade. Varios exemplos mostran aldeas planificadas con barrios, cemiterios e distintos modelos de urbanismo.

Na conferencia, Lino Gorgoso López afondou na historia de Brandomil, paso único do río Xallas ata o século XVII, a través do coñecido como “ponte romana”, usado ata mediados do século XX. O estudo recente do trazado antigo permitiu en 2019 identificar a antiga vía e en 2023 deixar un tramo de 90 metros á vista, mostrando un camiño real de gran envergadura, tamén se atoparon restos de pavimento que poderían ser romanos.

Na conferencia de onte, titulada “O berce do Homo erectus no altiplano etíope: os xacementos de Melka Kunture”, o profesor da UVIGO Eduardo Méndez Quintas destacou a importancia deste enclave para o estudo da evolución humana. A zona, que vén sendo investigada desde 1962 e actualmente baixo dirección italo-española, proporcionou unha secuencia arqueolóxica excepcional.